-
Skutki wojny
- 50 mln zginęło; głównie Europa, głównie cywile
- Ruiny gospodarek Polski, ZSRR, Niemiec, Francji, Japonii
- Zapaść ekonomiczna wielu państw - bo Brak kapitału na odbudowe gospodarek + pauperyzacja ludności
- Kultura - najwiekszy uszczerbek - Polska (50% stanu sprzed wojny);
- Głód i bieda - bo taktyka spalonej ziemi, rabunkowa polit. okupacyjna, obowiazkowe kontyngenty
- Demoralizacja społeczeństwa w obliczu okupacji - nieufność itp.
-
Pauperyzacja
Obniżenie stopy życiowej jednostek lub zbiorowości
-
Kontyngenty
Obowiazkowe dostawy na rzecz panstwa - np. wojskowy lub żywności
-
Wędrówki narodów
- Głębokie zmiany etniczne w Europie Środkowej
- Wzrost tendencji do tworzenia państw narodowych; zanik Żydów; całe grupy przymusowo wysiedlane (deportacja)
- Ruchy
- Niemcy - 14 mln wyjechalo po wojnie z Pl, Czech-Słowacji, Ukrainy, Węgier, rep. bałtyckich
- Kresy Wschodnie - 3 mln Polaków wysiedlonych
- ZSRR - tam wysłano z Polski 500 tys. Ukraińców
- Powstały jednolite narodowościowo państwa
-
Konferencja poczdamska
- Lipiec-sierpień 45 r. (Poczdam pod Berlinem)
- Stalin + Truman (zastapil Roosvelta) + Clement Attlee (nowy premier, zastapil Churchilla)
- Decyzje:
- Wysiedlenie Niemców z ziem zajetych przez Polske i ZSRR
- Usankcjonowanie okupacji trwajacej od konca wojny III Rzeszy przez USA, ZSRR, WB, Francje
- Zasada "czterech D": Demilitaryzacja, denazyfikacja, demokratyzacja, dekartelizcja (likwidacja niem. monopoli przemyslowych- karteli)
- Obarczenie III Rzeszy wyłaczna wina za wybuch II Wojny Światowej + odszkodowania + sadzenie zbrodniarzy
-
Procesy zbrodniarzy wojennych
- Listopad 45 r. - Miedzynarodowy Trybunał Wojskowy - Norymberga (tam, bo msc. zwycieskich zjazdów NSDAP)
- 4 oskarżycieli sadziło 22 głównych dostojników nazistowskich
- Wyroki
- Uznanie za zbrodnicze organizacje NSDAP, SD (Służba bezp.), SS, gestapo
- Kara śmierci: Goring, Keitel, Hans Frank, Alfred Jodl, Ribbentrop; Dożywocie - m.in. Rudolf HEss; kilku na wieloletnie wiezienie; 3 uniewinnionych
- 1946-49 - kolejne 12 procesów - m.in. obozowych lekarzy SS i członków Einsatzgruppen
- Inne procesy
- Członków załog niemieckich obozów - przed amerykańskimi i bryt. trybunałami wojskowymi
- NSDAP i SS - w all krajach, gdzie popelnili zbrodnie
- Przedst. niemieckiego aparatu represji w Polsce - Najwyższy Trybunał Narodowy (46-48)
- I proces oświęcimski - skazani m.in główni komendancji obozu - Rudol Hoss i Arthur Liebenschel
- II proces oświecimski - 63-65 r. - we Frankfurcie nad Menem
-
Ściganie nazistów
- Samobójstwo- Heinrich Himmler, Joseph Goebbels
- Ucieczka do Ameryki Południowej i na Bliski Wschód za pomoca austriackiego bp. Aloisa Hudala
- Po ucieczce
- Hudal zalatwial uciekinierom wizy, kase, paszporty fałszywe - uwazal ich za antykomunistycznych bojownikow
- UCiekli np. Josef Mengele, Adolf Eichmann, Walter Rauff (twórca komór gazowych), komendanci Treblinki i Sobiboru
- Ściganie
- Ścigały ich prokuratury wielu krajów + wywiady (zwłaszcza Mosad) + łowcy nazistów (np. Szymon Wiesenthal)
- Adolf Eichmann - autor ost. rozw. kwestii żydowskiej - złapani w 1960 r. w Argentynie przez Mosad i śmierć
-
Paryski traktat pokojowy
- Luty 47Austria
- Przywrócenie granic z 1937 r.
- Podzielenie kraju i stolicy na cztery strefy okupacyjne
- Delegalizacja partii nazistwoskiej i faszystowskiej
- Bułgaria
- Utrzymanie płd Dobrudży
- Oddanie Grecji płn. wybrz. Morza Egejskiego
- Oddanie Jugosławii terenów Macedonii
- Zapłata kontrybucji w dolarach
- Finlandia
- Przywrócenie granic z marca 40 r.
- Przekazanie ZSRR Karelii i portu Petsamo
- Demilitaryzacja Wysp Alandzkich
- Zapłata kontrybucji w dolarach
- Rumunia
- Przekazanie ZSRR Besarabii i płn. Bukowiny
- Zapłata kontrybucji w dolarach
- Węgry
- Przekazanie ZSRR Rusi Zakarpackiej
- Przekazanie Rumunii łn. Siedmiogrodu
- Oddanie Jugosławii Wojwodiny
- Przywrócenie granic z Czechosłowacja z 37 r.
- Zapłata kontrybucji w dolarach
- Włochy
- Przekazanie Grecji Dodekanezu i Rodos
- Przekazanie Jugosławi Istrii, zach. Słowienii, Kosowa, Czarnogóry, Rijeki
- Odebranie wszystkich posiadlosci kolonialnych - Libia, Etiopia, Erytrea, Somalii
- Odebranie kontrybucji w dolarach
-
Okupacja Niemiec
- Oddzielne strefy okupacyjne dla Niemiec właściwych i odrebnej Austrii
- Podzial - USA, Rosja, WB , Francja (na prosbe WB)
- Francja radykalna - rozbic calkowicie i przeksztalcic w państwo rolnicze; uczyli tam francuskiego + silna eksploatacja
- Strefa Stalina
- Stalin sie sprzeciwial - chcial państwa niemieckiego - pod swoim wpływem w pełni - szeroki zasieg komunizmu
- 1946 r. - Socjalistyczna Partia Jedności Niemiec (SED) - krok w tym kierunku Stalina
- Powoli wprowadzanie gosp. planowana, reformy rolnej, nacjonalizowano, ograniczano mozliwosc wyboru nie-komunistów
- Strefa WB i USA
- Plan majacy na celu wykorzenienie ze społ. nacjonalizmu, rasizmu, ksenofobii
- Wbić im do głowy anglosaskie wartości - wolnosc ekonomiczna, wielokulturowość
- Reforma oświaty dla realizacji powyższych + wspieranie odtworzenia dawnych partii - SDP, CDU (Unia chrześcijańscko-demokratyczna)
- 1947 r. -- Bizonia - amerykańska + angielska strefa
- 1949 r. - Trizonia , bo + Francuska
- Reformy ekonomiczne i wymiana walut
-
Okupacja Austrii
- Wiedeń - podzielony, ale pierwsza dzielnica pod wspolna okupacja 4
- Tutaj inaczej o tyle, ze byl juz w 45 r. rzad Karla Rennera, ale pod kontrola Alianckiej Komisji ds. Austrii
- Tutaj tez denazyfikacja itp, ale mniej konsekwentnie niz w Niemczech
-
Strefy okupacyjne Niemiec i Austrii
-
ONZ
- 1942 r. - Deklaracja Narodów Zjednoczonych
- 25 kwietnia 45 r. - San Francisco - konferencja założycielska ONZ - podpisalo 46 państw Kartę NArodów Zjednoczonych
- Siedziba - Nowy Jorki;
- Organy
- Na czele - Sekretarz generalny; biezaca praca - sekretariat
- Najważneijszy organ - Rada Bezpieczeństwa - wydawanie zgody na misje wojsk ONZ (błękitne hełmy)
- Stali członkowie: USA, WB, Francja, ZSRR, Chiny (Chińska Partia Narodowa - Kuomintang) - te maja prawo weta
- Pozostale państwa - 10 z nich na dwuletnia kadencje
- Wystapienia plenarne - Zgromadzenie Ogólne - all kraje
-
Plan Marshalla
- Europa zniszczona potrzebuje kasy - jesli nie to ZSRR bedzie podsycala zle nastroje społeczne
- W interesie Ameryki - zyskac wielkie rynki zbytu za Atlantykiem
- Rozwoj swiatowego handlu mial w naturalny sposob powstzymac pochod komunizmu
- Czerwiec 47 r. - Truman wystapil z programem odbudowy Europy; wyglosi George MArshall Europejski Plan Odbudowy
- 48 r. - Organizacja Europejskiej Współpracy Gospodarczej - zaproponowala 17 mld dolarów jeszcze w tym samym roku
- Zadziałało - 16 państw tak wsparto, a ZSRR zabroniło swoim poddanym
-
Recesja
Znaczne zahamowanie tempa wzrostu gospodarczego - skutkiem spadek PKB
-
Rosnace wpływy komunizmu
- 1944-48 r. - wprowadzenie komunizmu w krajach bałt.,Pl, Czechosłowacji,Węg, rumunii, Bułgarii, Albanii, Jugosławii, Wsch Niem
- Sowietyzacja o różnych obliczach
- Nadbałtyckie i Kresy Wschodnie - na drodze inkorporacji do ZSRR
- Polska, Czechosłowacja,Węgry, Rumunia, Bułgaria - eksport rewolucji- stopniowe opanowywanie przez lokal. p. komunist.
- 46 r. - Armia Czerwona > Armia Radziecka
- Jugosławia i Albania wyzwoliły sie same - inna sytuacja
- Josip Broz-Tito (Jugosławia) , Enver Hodża (Albania) - lokalne rewolucje komunistyczne
- Czechosłowacja - luty 48 r. (ostatnie) - komuniści z Klementem Gottwaldem na czele przelei wladze przez zamach stanu i zmuszenie do ustapienia Edwarda Benesa
- Jan Masaryk - syn twórca niepodleglej Czechosłowacji - Tomasza Masaryka - zginal w tym czasie tajemniczo
-
Poczatki rywalizacji radziecko-amerykańskiej
- Sytuacja międzynarodowa
- ZSRR zajęło EuE i nie mial kto temu zaradzic - bo WB i Fr slabsze; żelazna kurtyna Churchilla; narzucenie sys.
- Układ dwubiegunowy - Jedyne państwo, które moglo sie teraz przeciwstawic - inne supermocarstwo - USA
- Działania ZSRR
- ZSRR wspieralo partyzantke komunist. w Grecji, mialo roszczenia wobec tur. Bosforu i Darandeli
- Ingerowal w spr. Iranu, wspieralo komunistyczne partie na Zach
- ZSRR - taktyka salami (wegierski komunista ta nazwe) - eliminowanie powoli demokratow, a wladza komunistowDoktryna Trumana
- Koniec izolacjonizmu
- Marzec 47 r. - przedstawiona w oredziu do Kongresu - pomoc finansowa, wojskowa, polit. krajom i narodom przeciw ZSRR
- Poczatkowo wspieranie Grecji i Turcji przede wszystkim - pomoc finansowa na armie i gospodarke
-
Wojna domowa w Grecji
- Jedyny kraj, gdzie po II wś wybuchła otwarta wojna domowa komunistów z obroncami dawnej władzy
- Partyzantka polaczona z Greckim Ludowym Wojskiem Wyzwolenczym (ELAS) - akceptacja społeczeństwa znacznej cz.
- 1946 r. - powrót króla JErzego II - szybsze rozroznienie stanowisk wewnatr
- Walki
- Demokratyczna Armia Grecji (komuchy) vs wojska prawicowego rzadu
- Partyzanci - wsparcie od p. komunistycznych (Jugosławia zwłaszcza)
- 1948 r. - konlfikt ZSRR z Jugosławia - Grecja wspierala ZSRR wiec koniec poparcia
- 1949 r. - koniec walk- komuniści uciekli do krajów komunistycznych (14 tys. do Polski)
-
Przemiany w bloku komunistycznym
- Kominform
- Wrzesień 47 r. - Szklarska Poreba (komunist. rzady zjechaly) - Biuro Informacji Partii Komunistycznych i Robotniczych Troche jak rozw. w 43 komintern;
- Rozwiazanie w 1956 r.Reakcja na plan Marshalla
- Andriej Żdanow uważa, że skoro sie Zachód sprzeciwstawia, to musi sie Wschód koordynowac
- RWPG
- 1949 r. - Rada Wzajemnej Pomocy Gospodarczej (z inicjatywy Mołotowa) - ścisle powiazac panstwa bloku i podporzadkowac
- All państwa zmuszone realizowac radziecki model gosp - centralne planowanie, industrailizacja, przemysl ciezki wazny
- 62 r. - miedzynarodowy socjalistyczny podział pracy - utworzenie miechanizmu, ktore uzaleznilby gosp. all panstw od siebie i trwale integrowal (np. wspolne gazociagi)
-
Kryzys berliński
- 1948 r. - blokada przez ZSRR zachodnich Niemiec- bo tam nowa waluta wspolna + plan MArshalla
- Wymusic zgode na propozycje ZSRR o państwie z ogólnomiemieckim rzadem demokratycznym - poczatek zimnej wojny
- Odpowiedz USA i WB - most powietrzny, ktorym dostarczali jedzenie - regularne dostawy dla berlińczyków
- Koniec tej akcji w 1949 r., bo sie nie udalo Stalinowi
|
|